کلیه عزیزان مخترع و افراد حقیقی و حقوقی جهت ثبت اختراع خود قبل از هر اقدام قانونی با مطالعه این مقاله از کم و کیف اقدامات لازم در خصوص ثبت اختراع خود آگاه و در صورت نیاز نیز می توانید از کارشناسان مجرب موسسه حقوقی ایلیا با برند تجاری مجتمع ثبتی ایلیا به صورت رایگان مشاوره در یافت نمایید.

ثبت اختراع

از نگاه کلی اختراع دربر دارنده حقوقی ست کاملا منحصر به فرد که به مبدع آن به جهت  آفرینش و ایجاد محصول با پروسه ی  صنعتی که دارای صفت تازگی ،مبتکرانه بودن و کارایی  صنعتی می باشد ازجان�� دولت و قوه حاکمه تقدیم  میگردد. به بیانی دیگر اختراع به مفهوم  راهی  نو و خلاقانه جهت حل یک نقص فنی می باشد . این راه پیشنهادی امکان دارد به خلق ابزار،دستگاه ،فرآورده های دارویی یا پروسه ی صنعتی کاملا تازه ربط پیدا کند ،یا اینکه تنها ارتقا سطح جزئی محصول یا فرآیند شناس ومشهوری  باشد.

  • مزایای ثبت اختراع چیست؟

ثبت اختراع ، ماحصل و پیامد تلاش فکری و خلاقیت  ذهنی مخترع است که در کالبد  یک فرآورده  صنعتی  نمود بیرونی می یابد.

  اما  ثبت اختراع در ضوابط وقوانین متفاوت کشورها هنگامی تحت حمایت و پشتیبانی قرامی گیرد که این اختراعات برمبنای مناسبات روز آن کشور در زمان  معین  ثبت شده باشد  و استفاده از آن مشروط بر هزینه  ثبت آن  نزد متصدی صلاحیت دار اداره ثبت اختراعات می باشد .

وقتی قانون حق ثبت اختراع را به دارنده ی آن اعطا کرد،  به دو صورت از ثبت اختراع پشتیبانی صورت می گیرد:

حمایت ایجابی ،به این معناست که دارنده، این حق را می یابد  که از نوآوری  و تلاش ذهنی خود بهره جوید.

حمایت سلبی ،برای دیگران این تکلیف ایجاد می شود که به حق وحقوق بدست آمده ازآفرینشهای فکری احترام قائل شده وباهرنوع حقوقی بی اجازه ی مالک ممانعت به عمل بیاید.  

بنابراین  مخترع ثبت اختراع حقوق انحصاری  نسبت به ساخت ،صادرات، واردات ،عرضه برابر فروش ، استعمال از محصول و فرآورده هایی  که مستقیما از طریق فرایند بدست می آیند را دارد.

مضاف برموارد فوق الذکردر عالم رقابت و کسب و کار ثبت اختراعات دارای مزایای ذیل است:

  1. جایگاه نیرومند در بازار و امتیازات رقابتی
  2. سود بالاتر یا  برگشت بیشتر سرمایه از راه دیسیپلین منحصربفرد
  3. درآمد اضافه از منبع  واگذاری مجوز بهره مندی و منتقل ساختن اختراع
  4. دستیابی به فناوری از طریق لیسانس دو طرفه
  5. دستیابی به بازار های تازه
  6. خطر کمتر نقص حق
  7. قابلیت  بیشتر جهت اخذ وام و یا جمع آوری منابع مالی با نرخ عقلانی سود
  8. وسیله ای نیرومند جهت اقدام قانونی علیه مقلدان و سوء استفاده کنندگان
  9. اعتبار مثبت شرکت یا بنگاه دارنده اختراع
  10. استعمال از مزیت های بنیاد ملی نخبگان
  11. استعمال از تسهیلات شرکتهای فناوری و دانش بنیان
  12. بهره مندی از صندوق حمایت از پژوهشگران کشور

مدت اعتبار ورقه ثبت اختراع

ثبت اختراع یک حق می باشد  که به دارنده ی آن جهت آفرینش اختراعی تازه  اعطاء میگردد و عموما در کشور های متفاوت طول عمر اعتبار ورقه اختراع برای بازه ی  زمانی محدود 20 سال تنظیم میگردد. برمبنای  ماده  16 قانون ثبت اختراعات ،طرحهای صنعتی و نشان های تجاری تصویب شده در  1386 ،اعتبار گواهینامه ثبت اختراع بعد ازگذشت بیست سال از تاریخ تحویل اظهارنامه ثبت اختراع تاریخ انقضایش به اتمام می رسد. البته نگهداری  گواهینامه ثبت اختراع در این 20  سال مشروط به پرداخت اقساط سالیانه از جانب  متقاضی ثبت اختراع است  و درحالت پرداخت نکردن  هزینه سالانه اظهارنامه مربوط دریافت شده تلقی و با گواهینامه ثبت اختراع بی اعتبار خوانده می شود.

اختراعات قابل ثبت

جهت به  ثبت رساندن  یک اختراع مضاف بر شرط تازگی واقدام خلاقانه  و کارآرایی  صنعتی و رونمایی کامل و موثر اختراع ، این شرط وجود دارد  که موضوعیت اختراع، پتانسیل ثبت اختراع را دارا باشد. در بیشتر  قوانین ملی یا منطقه ای اختراعات درکلیه ی نواحی  صنعت در حالت احراز وجود شرایط مورد نیاز جهت ثبت اختراع در کلیه ی نواحی و زمینه های فناوری ها قابل ثبت میباشد به جز قسمت هایی که درقانون بطور روشن و صریح مستثنی میباشد، به این معنا که  قانونگذاران در تلاش هستند  بجای بیان موضوعاتی که احتمال ثبت شان امکان پذیر می باشد،نکات منفی و نمونه هایی که قابل ثبت نمی باشند  رابیان نمایند  و در همین جریان قانونگذار کشور ما موضوعاتی که قابلیت ثبت را دارا نمی باشند در ماده 4  قانون به شرح ذیل حساب  نموده:

اختراعات غیر قابل ثبت:

برمبنای  چهارمین ماده از قانون  موارد زیر از حوزه ی پشتیبانی اختراع خارج می باشد:

الف.  کشفیات ، نظریه های علمی ، روشهای ریاضی و آثار هنری.

ب . طرحها و قواعد یا روشهای انجام کار تجاری و سایر فعالیتهای ذهنی و اجتماعی.

ج . روشهای تشخیص و معالجه بیماریهای انسان یا حیوان.

این بند شامل محصولات  منطبق با تعریف اختراع و مورد استفاده در روشهای مزبور نمی شود.

د. منابع ژنتیک و اجزاء ژنتیک تشکیل دهنده آنها به انضمام  پروسه های  بیولوژیک تولید آنها.

ه . آنچه پیش از این در فنون و صنایع پیش بینی شده است.صنعت پیشین یعنی  هر چیزی که در گوشه ای از جهان ازراه انتشار کتبا  یا شفاها  یا از راه  استفاده کاربردی  و یا هرروش دیگر، قبل از تقاضا و یا درموارد حق تقدم ناشی از اظهارنامه ثبت اختراع ، افشاء شده باشددرصورتی که افشاء اختراع ظرف مدت شش ماه پیش از تاریخ تقاضا یا در مواردی بنا به اقتضا پیش از تاریخ حق تقدم .صورت گرفته باشد، مانع ثبت اختراع  نخواهد بود.

و.  اختراعاتی که بهره مندی  از آنها بر خلاف اوزان شرعی یا نظم عمومی و اخلاق حسنه باشد.

  • لزوم وجود حق اختراع در حقوق و قوانین جامعه چیست ؟

در جهان  امروز دسترسی  به فناوری های  تازه و اقتصاد دانش بنیان  یکی از الگوهای ممتاز  توسعه و پیشرفت  ملل به حساب می آیند  و جهت  ایجاد انگیزه درمیان  محققین و مخترعین و واحد های توسعه وتحقیق یکی از مفیدترین راهکارها محسوب می شود، ایجاد نظام پشتیبانی  در سیطره کالبد  اختراعات است و کشورها با ایجاد نظام حقوق انحصاری جهت اختراعات و نوآوری ها در تلاش هستند  تا هزینه های تفحص و توسعه مجدد نصیب  صاحب ایده  گردد تا بیشتر از گذشته  به عملکردهای نوآورانه بپردازد زیرا با رشد وارتقای  مهندسی معکوس ونسخه برداری، فناور های با اصالت  و نو که باعث تزریق خون تازه در کالبد صنعت کشور است  به دست  فراموشی  سپرده  می شود  و روح تحقیق و نوآوری در میان  افراد جامعه از بین می رود.بنابراین فقط در سایه یک نظام حمایتی درحوزه ی اختراعات می باشد  که روح تفحص در جامعه افزایش می یابد  و میشود با اعطاء حقوق مورد نیاز به مخترعین این روحیه را انتقال داد.

ضمنا  کشور ها با خلق سیستم حمایتی به نوعی عامل مشوقی محسوب میشوند تا بیش از پیش  ثبت اختراعات خود را در جامعه ارائه ورونمایی نمایی کنند و فقط در سایه یک چتر حمایتی موثر است  که مخترعین قادر خواهند بود با آسودگی خاطر اطلاعات تکنولوژیکی خود را افشاوءرونمایی نمایند در غیر این حالت این اختراعات و خلاقیت ها  در صندوقچه ذهن مخترعین پایدار خواهد ماند و جامعه از این دانش بهره مند  نخواهد شد.

رونمایی ثبت اختراع و ترویج آن در جامعه باعث می شود  تا از عملیات موازی و تکراری ممانعت شود و بجای تفحص و تلاش جهت فناوری هایی که از پیش وجود داشته و مردم جامعه از آن محروم می باشند ، به سوی  فناوری های نو و یا پیشرفت فناوری های موجود عمل نمایند و در نتیجه زمینه منتقل کردن فناوری  در سایه نظام حمایتی به شکل اتوماتیک در این بستر حمایتی  فراهم خواهد شد.

اختراعات  رمز جاودانگی وپایداری پشرفت جوامع می باشند.

 دلایل دیگر از جمله:

- نظام ثبت اختراع  و سلامت عمومی «درمان بیماریهای صعب العلاج و سرطانها در گرو حمایت از تحقیق در زمینه اختراعات دارویی – بیوتکنولوژیکی است«

- دستیابی  به دانش و فن آوری از راه تحلیل اطلاعات ثبت اختراع

ضمانت اجرایی در حقوق ثبت اختراع چیست؟

چهارچوب منحصر به فرد  حق ثبت اختراع فقط به پشتیبانی  وتضمین پیاده سازی حقوقی میباشد که با قابلیت دیدن عینیت بیابد.

 مالک ثبت اختراع در حقوق مالکیت فکری  به دو صورت مورد حمایت وپشتیبانی قرار میگیرد ؛

به بیان  دیگر حقوق نشات گرفته از آفرینش مالکیت فکری به دو شکل است:

  • حمایت ایجابی

به دارنده حق می دهد که از خلاقیت و تلاش ذهنی خود بهره برد.

  • حمایت سلبی

 دیگران را ملزم میدارد که این حقوق بدست آمده از آفرینشهای فکری را محترم پنداشته و با هرنوع نقص حق بدون اجازه مالک این حقوق ممانعت بعمل آید.

طی همین راستا ماده  15  قانون ثبت اختراع  و علائم تجاری و طرحهای صنعتی تصویب شده در سال1386  حقوق نشات گرفته از گواهینامه ثبت اختراع را به این ترتیب دسته بندی کرده است:

الف. بهره مندی  از اختراع به ثبت رسیده  در ايران به واسطه ی  اشخاصي به جز  دارنده اختراع به این شرط صورت میگیرد که با کسب موافقت مالك آن توامان گردد. بهره‌برداري از اختراع ثبت شده به این صورت امکان پذیر است:

1.در شکلی كه اختراع درخصوص فرآورده باشد.

اول ـ ساخت‌صادرات و واردات‌عرضه براي ‌فروش و استفاده از فرآورده‌

دوم ـ ذخيره به قصد عرضه براي فروش يا استفاده از فرآورده‌

2.درحالتی كه موضوع ثبت اختراع فرآيند باشد.

اول . استفاده از فرایند

دوم ـ انجام هر يك از نکات درج شده  درقسمت یک  بند الف‌اين ماده درزمینه ی  كالاهايي که بطور مستقیم از راه اين فرآيند به دست مي‌آيد.

ب. مالك ثبت اختراع قادر میباشد با رعايت قوانین بر عليه هر کسی كه بدون کسب اجازه او بهره‌برداريهاي درج شده در بند الف‌را انجام بدهد و به حق مخترع تجاوز كند و يا عملي انجام دهد كه امکان دارد به تجاوز حقوق مخترع  منجر شود،نزد دادگاه ذی صلاح شكايت نماید.نقض مستقیم وغیرمستقیم قابل پذیرش است.

در امتداد پشتیبانی سلبی از صاحب اختراع برمبنای  قانون ثبت اختراعات  نقض کردن  حقوق درج شده  در این قانون عبارت است از مفهوم به انجام رساندن  هر شکل عملی در ایران که به واسطه اشخاص غیر از مالک حقوق زیر پوشش حمایتی این آیین نامه و بدون توافق او انجام می گیرد.

و در زمینه ضمانت اجرای کیفری هم  قانون  می نویسد که:

هر کسی که با آگاهی وبا اراده ی خود به ارتکاب نقض حقوق صاحب ثبت اختراع درج شده در قانون ساخت‌صادرات و واردات، ‌عرضه جهت ‌فروش و استفاده از محصولات‌و ذخيره با نیت عرضه جهت ‌فروش يا استفاده از فرآورده ‌بدون  کسب اجازه مالک بشود ،از نگاه قانون  مجرم شناخته میشود و مضاف برآن  مالک میتواند جبران خسارت  را از روش  پرداخت جزای نقدی از ده میلیون ریال تا پنجاه میلیون ریال یا حبس تعزیری از نود و یک روز تا شش ماه یا هر دو مجازات را  در ازای نقض کنندگان حق اختراع،از مراجع قانونی  خواستار گردد. قانون در اینجا موضع سخت و محکمی پیش میگیرد  مخصوصا اینکه، در حبس نیز بیش از نود روز را پیش بینی مینماید  که این زمان قابلیت تعلیق  و تبدیل را ندارد.

آیا این ضمانت اجرای پیش بینی شده درقانون راه را بر نقض کنندگان حق ثبت اختراع بسته است یا خیر ؟

  • مالکیت فکری به دو شاخه

1.کپی رایت

2.مالکیت صنعتی

تقسیم می شود و مصادیق مالکیت صنعتی عبارتند از:

  1. اختراع
  2. علائم تجاری
  3. طرحهای صنعتی
  4. نشانهای جغرافیایی و اسرار تجاری و....

اساس و بنیان های مرتبط با مالکیت صنعتی باوجود پیشینه طولانی  درمیان قوم ها  وملتها، دارای بنیان های  تازه کار وتازه تاسیس می باشند  و مضاف بر پیش بینی بنیادها  و مجازات به تناسب  جرم، احتیاج به فرهنگ سازی در اجتماع دارد. میبایست درراستای بالابردن اطلاعات عمومی در جامعه وبیان آثار تخریب گر نقض حق ثبت اختراع ، همه ی مردم جامعه را آگاه کرده و خیل عظیمی از افراد  جامعه از این قوانین و حقوق آگاهی ندارند و به شکل مکفی فرهنگ سازی به شکل (فیلم سریال آموزش در قالب کتابهای آموزشی و یا تدریس در مقاطع تحصیلی و ... ) در کشور تعبیه و پیش بینی نشده است.

 در صورتی که بی اطلاعی از قوانین مسئولیت  ایجاد شده را رفع نمی کند اما بسنده کردن به وجدان دادرس و قانون قبح عقاب  بلا بیان هم یکی از اصول وقوانین حقوقی پذیرش  شده میباشد و تنها بیان و اجرای آن در روزنامه رسمی که حتی تحصیلکرده های رشته ی حقوق نیز گاهی اوقات  از هستی آن بی خبرند نمی تواند تکیه گاه قابل اطمینانی برای بیان این قوانین محسوب بشود و همینطور از پتانسیل های  فقهی و اسلامی کشور نیز میشود جهت بالابردن فرهنگ احترام به حقوق مالکیت فکری بهره جست.

مالکیت معنوی(ثبت اختراع) در قوانین بین المللی از چه ضمانت های اجرایی برخوردار است ؟

حق ثبت اختراع یک حق سرزمینی است که  هر سرزمین در حیطه و قلمرو  خود از اختراعاتی که در آن کشور به ثبت رسیده  پشتیبانی می کند و تضمین اجرایی که به شکلی فراتر از حوزه ی ملی ، عضوی را وادار به انجام نماید وجود ندارد . البته مراجع داوری و واسطه بین المللی پیش بینی شده که متقاضیان  قادرند  مشکلات شان را  به این مراجع ارجاع دهند اما در بعضی از قوانین ملی کشور ها اقدامات موقتی و تدابیر مرزی و گمرکی نیز پیش بینی شده است که در قوانین گمرکی کشور ما درباره ی علائم تجاری این اتفاق پیش بینی شده است و همینطور براساس قوانین:

دارنده هر ثبت اختراع ، طرح صنعتی ، نشان و نام تجاری یا قائم مقام قانونی وی برحسب مورد

می تواند به سبب امر نزدیک ترین دادگاه عمومی محلی که کالاهای مورد ادعا در آن محل است شکل مبسوطی از کالاهایی که به ادعای او با حق بدست آمده از اختراع یا طرح صنعتی و یا علامت تجاری او در تضاد  است بردارد. پیاده سازی اتفاق فوق الذکر در حالتی  که کالاها همچنان در گمرک باشند، توسط مأمورین گمرک ،در غیر اینصورت توسط مأمور اجرا به عمل خواهد آمد.

توقیف کالاهای موردنظر  زمانی  میسر میباشد که دستور دادگاه صلاحیت دار به صراحت به بیان آن بپردازد.

دستور دادگاه در هریک از دو حالت بالا بسته به  داد خواست مالک ثبت اختراع ، طرح صنعتی ، علامت و نام تجاری یا قائم مقام قانونی او به صدور می رسد.  دادخواست گفته شده میبایست به کپی مصدق گواهی نامه اختراع، طرح صنعتی و علامت، حسب مورد، الصاق بشود. در صورتی که مالک ثبت اختراع ، طرح صنعتی ، علامت و نام تجاری درخواست توقف و ضبط کالاهای ذکر شده ی بالا را نماید.می بایست ضمانت  کافی بدهد که بنا به اقتضا از محل ذکر شده همه ی خسارات وارده  جبران بشود.

 همینطور معترض قادر است از مراجع قضایی از دادگاه گرفته تا دادسرایی که پرونده در آنجا مطرح میباشد  درخواست صدور قرار تامین دلیل ، و دستور توقیف محصولات ناقض  حقوق ادعایی و تقاضای صدور دستور موقت نسبت به عدم ساخت ، فروش یا ورود این محصولات را بنماید.

ودربعد بین المللی نیر در کنوانسیون پاریس به ساز و کار اجرایی و ضمانت اجرا ها اشاره ای نشده است، و کشور ها  طبق اصل استقلال،قادرند قوانین ملی منطبق با فرهنگ عامه و مصالح ملی خود به تصویب و از آن حمایت کنند و لیکن با گسترش مناقشات بین المللی در بستر تجارت بین المللی و بعد از مذاکرات  دور اروگوئه ، موافقت نامه تریپس به پیشنهاد امریکا، به آن ضمیمه شده است.

 و در مورد حق اختراع نیز این موافقت نامه متضمن 3 اصل مهم می باشد:

  • پیش بینی حد اقل استاندارد های بین المللی
  • پیش بینی اجرای موثر حقوق مالکیت فکری به لحاظ ضمانت اجرا های نقص
  • توافق در رجوع به سیستم حل و فصل اختلافات سازمان جهانی تجارت در موراد اختلافات هر یک از این قواعد ماهوی منوط به رعایت اهداف و اصول موافقت نامه تریپس.

فلذا پیش از الحاق به سازمان جهانی تجارت باید این قواعد بیش از پیش مد نظر قرار گیرد.

ساز و کار سازمان جهانی مالکیت معنوی در حمایت از آثار فکری چیست ؟

سازمان جهانی مالکیت معنوی سازمان مالکیت معنوی در حقیقت یکی از آژانسهای سازمان ملل متحد میباشد که  دستورمیگیرد که از حق  استفاده از مالکیت فکری«اختراعات، کپی رایت ،نشان های  تجاری و طرحهای صنعتی»   به عنوان یک ابزار و وسیله برای ایجاد انگیزه، جهت آفرینش نوآوری ها  و خلق فکری بهره مند میگردد.

این نهاد بین المللی سازمانی محسوب می شود  که بنیان توسعه و استعمال از سیستم مالکیت فکری درمجامع متفاوت از روش ارائه خدماتی که کسب پشتیبانی ها را در حیطه های متفاوت مالکیت فکری آسان مینماید.

پیشنهاد قوانین و انواع مدلهای حقوقی.

.2توسعه زیر ساختهای شبکه ای وهمکاریهای  تکنیکی

.3ظرفیت سازی برای توسعه، از روش استعمال از سازوکار مالکیت فکری و تقویت رشد اقتصادی

در همین راستا،طی دومین ماده ی  کنوانسیون تاسیس سازمان جهانی مالکیت معنوی ،نمونه های مالکیت فکری به شرح ذیل مشخص شده است:

  • آثار ادبی ،هنری و علمی
  • اختراعات در کلیه زمینه ها که ناشی از تلاشهای فکری انسان باشد
  • کشفیات  علمی
  • طرحهای صنعتی
  • اسامی علائم تجاری ، علائم خدماتی و نام تجاری و عناوین
  • حمایت در مقابل رقابت مکارانه
  • و دیگر حقوق پدیدآمده از همت مداوم فکری در صنعت ،علم ،ادبیات یا دیگر زمینه های هنری.

برمبنای   ماده سوم ، نیات واهداف سازمان  جهانی مالکیت معنوی شامل موارد ذیل میباشد:

1.به انجام رساندن حمايت مالكيت معنوي در اقصی نقاط جهان از روش همكاري در بین كشورها بنا به شرایط مقتضی  با همكاري دیگر سازمان های بين‌المللي

2.رسیدن به نقطه ی  همكاري‌هاي اداري بین اتحاديه‌ها

ضمنا باعنایت به ماده 4 قانون :

وظایف سازمان جهانی مالکیت معنوی عبارتند از:

  1.  سازمان با هدف رسیدن به اهداف درج شده در ماده  3  از روش نهاد های مرتبط و با نگهداری صلاحیت هر یک از اتحادیه ها به شکل ذیل عمل می نماید:
  2. بالابردن سطح توسعه تدابیر پیش بینی شده جهت تسهیل پشتیبانی تاثیرگذار از مالکیت معنوی در همه جهان وایجاد نوعی یکپارچگی قوانین ملی در این حیطه؛
  3. عمل کردن وظایف اداری اتحادیه پاریس ،اتحادیه های اختصاص داده شده ای  که در ارتباط با این اتحادیه به تاسیس رسیده اند؛
  4. پذیرش یا حضور پیداکردن در اجرای هر نوع توافقنامه  بین المللی که با هدف ارتقای پشتیبانی از مالکیت معنوی  شکل گرفته است؛
  5. تشویق عقد قراردادها در سطح بین المللی مرتبط بابالا بردن پشتیبانی از مالکیت معنوی؛
  6. ارائه ی گزینه ی همکاری به کشور هایی که خواستار یاری رسانی حقوقی- فنی  در حیطه و حوزه ی مالکیت معنوی می باشند ؛
  7. جمع آوری و نشر اطلاعات مربوطه به حمایت مالکیت معنوی و همچنین انجام و توسعه مطالعات در این زمینه و مبادرت به چاپ نتایج بدست آمده؛
  8. پشتیبانی از خدماتی که حمایت بین المللی مالکیت معنوی را آسان می سازد و در شرایط مقتضی اقدام به ثبت در این حوزه  و منتشر کردن اطلاعات مرتبط با آن ؛
  9. انجام هر نوع اقدام دیگر بنا به اقتضا؛

ضمنا سازمان جهانی مالکیت معنوی قادر است از راه استاندارد های بین المللی مدلهای پشتیبانی تاثیرگذار را به کلیه کشور های جهان پیشنهاد نماید و درجهت وسعت بخشیدن ومنتقل ساختن فناوری در حوزه های  امنیت غذایی ،بهداشت عمومی ،اختراعات سبز  و از این موارد اقدامات تاثیر گذار را درراستای آسان سازی  استفاده انسان از این اختراعات مبذول دارد.

وسعت و قلمرو حمایت از حقوق ثبت اختراع چیست ؟

به همان منوال که  پیش ازاین گفته شده  حق ثبت اختراع  حقی ست سرزمینی  به این مفهوم که  حق اختراع تنها در حوزه ی  کشور یا منطقه ای پشتیبانی  میگردد  که پشتیبانی  از آن درهمان منطقه یا کشور بدست آمده باشد .

مدارک لازم جهت ثبت اختراع

برمبنای ماده ی شماره 6 قانون ضمائم اظهارنامه ثبت اختراع  به شرح ذیل میباشد:

1.توصیف اختراع

توصیف اختراع می بایست  کاملا روشن ،گویا و همراه با جزئیات تکیملی  و حاوی  نکات ذیل باشد:

عنوان اختراع همانطوری که در اظهارنامه ذکر گردیده است.

زمینه فنی اختراع مربوطه

نقص فنی و ذکر اهداف اختراع

دانش فنی قبلی

دانش موجود

شرح تصاویر، نقشه ها، نمودارها درصورت وجود

بیان صریح و دقیق مزایای اختراع

شرح اقلا یک شیوه اجرایی جهت به کارگیری اختراع

قید روشن و واضح استفاده صنعتی اختراع درحالیکه ماهیت اختراع بیانگر این اتفاق  نباشد.

2.ادعا یا ادعاهای اختراع

در تنظیم ادعا متقضی ثبت اختراع  موظف می باشد که نکات ذیل را مدنظر داشته باشد:

ادعای اختراع می بایست کامل مختصر ومفید و صریح وشفاف باشد.نباید اختراع به چیز دیگری مشروط شده باشد.

اطلاعات مرتبط  با نحوه ی  ساخت و استعمال از اختراع می بایست در توصیف قید گردد و در ادعاها حق نداریم بیش از اطلاعات توصیفی، موارد دیگری گفته بشود.

تعداد ادعاها باید معقول و متناسب باشد.

مشخصات  فنی قابل پشتیبانی بااستفاده از کلام مثبت بیان شود.

مگر در مواردی که اجتناب از آن غیر ممکن است از ارجاع به نقشه ها یا توصیف خودداری بشود.

درشرایطی که جهت فهم ادعا ارجاع به نقشه ضروری باشد بعد از بیان ادعا، شماره صفحه نقشه و علامت مشخص کننده آن در داخل پرانتز قید بشود.

در برگیرنده ی نحوه ی  اجرا و مزایای ثبت اختراع  نباشد؛

3.خلاصه ای از توصیف  ثبت اختراع

خلاصه ی اختراع شامل نکات زیر است:

مقصود ثبت اختراع

برجستگیهای تکنیکی ثبت اختراع

زمینه فنی اظهارنامه ثبت اختراع

پیشنهاد جایگزین اگر مقتضی باشد.

مثالها و یا نقشه ها اگر مقتضی باشد.

4.نقشه یا نقشه های ثبت اختراع  درصورت لزوم

در صورتی که  نقشه ها، نمودارها، و جداول، قسمتی  از ضمیمه اظهارنامه ثبت اختراع  ��حسوب بشوند  در رسم آن ها می بایست  نکات ذبل  رعایت شوند:

1.در روی کاغذ بادوام وبا خطوط پررنگ و یکدست مشکی و غیررنگی کشیده شده و ترجیحاً در رسم آن ها از ابزارهای فنی نقشه کشی استفاده شود.حداکثر حاشیه اوراق به ترتیب از بالا 2/5 سانتی متر از چپ 1/5 سانتی متر، از راست 2/5سانتی متر و از پایین 1 سانتی متر باشد.

2.وضوح و شفافیت نقشه ها به نحوی باشد که امکان تکثیر یا تصویر برداری آن میسر شود؛

3.تمام عناصر نقشه یا نمودار دارای مقیاس یکسان باشد مگر آنکه برای فهم اختراع، برجسته نمودن بخش خاصی از نقشه ها و یا نمودار ضروری باشد ؛

4.تا حد امکان به صورت عمودی در صفحه قرار گیرد،کلیه مدارک وضمائم اظهارنامه ثبت اختراع  اعم از توصیف ادعا ،خلاصه ،نقشه ومدارک مثبت هویت متقاضی (کارت ملی )و... به صورت عمودی درصفحه قرارگیرد.

5.اعداد، حروف و نشانه ها به طور روشن ذکر شده و خوانا باشند؛

6.شامل نشانه هایی باشد که در توصیف بتوان به آ نها ارجاع داد؛

7.صفحات باید به ترتیب شماره گذاری شده و ترجیحاً نشان دهنده شماره آن صفحه از کل صفحات باشد؛

9.هیچ توضیحی نباید روی نقشه ها وجود داشته باشد مگر در مورد جداول و نمودارها؛

10.در صورتی که هریک از نقشه ها، نمودارها و جداول در بیش از یک صفحه باشد، کل صفحات باید بدون حذف بخشی از آن ها ، شامل نشانه هایی مستقل از شماره صفحات باشد به نحوی که ارتباط و تمامیت قسمت ها را با یکدیگر روشن سازد.

11.مدارک مثبت هویت متقاضی ثبت اختراع  و مخترع

متقاضیان ثبت اختراع  اعم از اینکه حقیقی  یا حقوقی از جمله ؛شرکتها، دانشگاهها، مؤسسات و پژوهشگاهها باشند می بایست مدارکی که هویت را اثبات وتضمین ��یکند  راضمیمه اظهارنامه نمایند .

6.درخواست کتبی مبنی بر عدم ذکر اسم مخترع، چنانچه مخترع نخواهد اسم وی ذکر شود.

یکی از نقاط قوت قانون جدید الزام جهت قید نام مخترع در گواهینامه ثبت اختراع می باشد.

7.مدارک مربوط به حق تقدم که همزمان باید با تسلیم اظهارنامه ثبت اختراع  یا حداکثر ظرف 15 روز از آن تاریخ تسلیم شود.

متقاضیانی که بر طبق کنوانسیون پاریس و بموجب حق تقدم مقرر در آن تقاضای حق تقدم در قلمرو سرزمینی یکی از کشورهای عضو کنوانسیون پاریس رامینمایند باید این بند را رعایت کنند.

تعیین طبقه اختراع براساس طبقه بندی بین الملی ثبت اختراع

 همانطورکه قبلاً ذکر شد اختراعات باتوجه به موضوع در بخش، زیربخش، گروه و زیرگروه خاص تکنولوژی قرار می گیرند و این طبقه بندی سلسله مراتبی ،مبنای جستجوی اختراعات و سوابق برای کارشناسان بررسی کننده اختراعات و مخترعین و استفاده کنندگان می باشد.

8.رسید مربوط به پرداخت هزینه های قانونی

. 9.مدارک نمایندگی درصورتی که تقاضا توسط نماینده قانونی بعمل آید.

مراحل ثبت اختراع

 متقاضیان محترم عنایت داشته باشند که تحویل متن اظهارنامه ثبت اختراع فقط وفقط ازدرگاه الکترونیکی سایت اداره ثبت مالکیت صنعتی میسر میباشد.برای آگاهی از چگونگی تسلیم اظهارنامه ثبت اختراع با موسسه ی حقوقی ثبت ایلیا تماس حاصل فرمایید.در مجموعه ایلیا کلیه فرایند ثبت اختراع توسط وکلای پایه یک دادگستری به صورت کاملا تخصصی در اداره مالکیت صنعتی به ثبت می رسد. در این رابطه همین حالا با ما تماس حاصل نمایید.

ثبت اظهارنامه اختراع

نکته: توجه داشته باشید که اظهارنامه ثبت اختراع میبایست کامل بشود  و حتی  اختراعاتی که سهوا" در بخش  اظهارنامه طرح صنعتی تکمیل و ارسال شده است ومتقاضی را با مشکل مواجه نموده است.

در انتظاردریافت پیام کوتاه بعد از به ثبت رساندن  اظهارنامه ثبت اختراع باشید.

توجه اگربعد از تحویل اظهارنامه ثبت اختراع و ضمائم آن اس ام اسی ارسال نشود قطع به یقین شماره تلفن همراه اعلام شده  به اشتباه  تایپ شده است.

بررسی مقدماتی

» کامل نبودن مدارک و ضمائم اظهارنامه و لزوم اصلاح و کامل کردن آن

» تکمیل بودن

- بعد از بررسی های اولیه ی  اظهارنامه ثبت اختراع و ضمائم آن از نگاه کلی ،شکلی و ماهوی در حالتی که اظهارنامه و ضمائم آن اعم  از وصف و ادعا و چکیده و نقشه برابر آیین نامه وضوابط  اجرایی آن تدوین نشده باشد، کارشناس برابر ضوابط اقدام به صدور اخطار برطرف کردن نقص میکند و اخطار رفع نقص در اینترنت ازروش گزینه پیگیری اظهارنامه وچکیده پرونده قابلیت دیدن دارد. درخواست کننده طی 30 روز زمان دارد تا جهت اصلاح یا کامل کردن مدارک و ضمائم اقدام کند. وگرنه اظهارنامه مهر بطلان خورده  و در برابر اشخاص ثالث بی اعتبارمی شود.

پس از کامل کردن متن اظهارنامه ثبت اختراع وضمائم آن واصلاح آنها در صورت لزوم  متقاضی باید با درخواست پاسخ به اخطار رفع نقص در قسمت خدمات الکترونیک – ثبت انواع درخواست (رفع نقص،پرداخت حق الثبت،اقساط،انتقال و...)درخواست مدنظر(درخواست رفع نقص) را کامل کرده و با الصاق کردن ضمائم آن را از راه سامانه ارسال نمایند.

نکته در حالتی که متقاضی در زمانی 30 روزه  مدارک و ضمائم را کامل ننموده باشد قادر است با قید دلایل خواستار یک مرتبه تمدید مهلت از اداره ثبت گرددو اداره  ثبت توانایی دارد که تنها یک مرتبه با درخواست او  به موافقت بپردازد و متقاضی نیز میتواند به سامانه مالکیت معنوی و ثبت انواع درخواست رفته وبه(رفع نقص ،پرداخت حق الثبت ،اقساط ،انتقال و ...)  گزینه درخواست استمهال رفع نقص را انتخاب و کامل نماید..

 - کامل بودن مدارک و ضمائم اظهارنامه «توصیف ادعای خلاصه نقشه» 

اگرچنانچه اظهارنامه و ضمائم آن کامل شده باشد  بنابر  قانون و آئین نامه نظم گرفته  در شرایط دارا بون قابلیت ثبت اختراع  کارشناس بر اساس همه کلمات برداشت شده  از ادعا و توصیف و خلاصه  اختراع مدنظر   را در سیستم استفسار و بررسی  نموده و در حالتیکه اختراعاتی شبیه اختراع ادعا شده در سیستم  اداره اختراع رویت بشود در راستای  بیانیه وجود اختراعات شبیه به هم این موضوع  به درخواست کننده اعلام و از متقاضی دعوت بعمل می آید  تا جهت دیدن پرونده ها و پیشینه ی  اختراعات  به اداره مراجعت نموده و شخص درخواست کننده بعد ازمراجعت به اداره اختراع و دیدن پیشینه ی  اختراع چنانچه اختراع خود راجز اختراعات گذشته تلقی میکند، برای اختراع وی برابر قانون ثبت اختراعات وعلائم تجاری اخطار رد اختراع صادر می شود و چنانچه شخص تقاضا کننده دانش فنی ادعا شده و پیشینه را ارزیابی نماید و بصورت استدلال تازه بودن و قدمهای خلاقانه  و مزیت های  اختراع، اختراع  خود را نسبت به دیگر اختراعات قبلی  ذکر  نماید وچنین ارزیابی ای مورد پذیرش  کارشناس واقع شود ،کارشناس رسیدگی کننده براساس  آئین نامه جهت  تشخیص وشناسایی شرایط هویتی ثبت اختراع «جدید بودن ،گام ابتکاری و کاربرد صنعتی» بعد از کامل کردن تقاضانامه بررسی ماهیتی  ثبت اختراع اقدام به استعلام از مراجع صلاحیت دار می نماید و درخواست کننده در جواب قادر است  با مراجعه به سایت مالکیت معنوی  بخش ثبت اختراع گونه های مختلف درخواست «رفع نقص ،پرداخت حق الثبت ،اقساط ،انتقال و ...» در قسمت لیست درخواست ها ، تقاضا نامه بررسی ماهیتی  ثبت اختراع را تکمیل و مرجع یا مراجعی که صلاحیت ارزیابی اختراع وی را دارا هستند را بشناساند وقید میکند و در صورت اعلام صلاحدید اداره ثبت اختراع  جهت رسیدگی یک نسخه از استعلام و ضمائم اظهارنامه اختراع  را به مرجع صلاحیتدار به جهت اظهارنظر وبررسی ماهیتی  فرستاده و جواب استعلام هم اکثرا بامراجعت به  این سامانه گرفته می شود و اگر مرجع بررسی جهت اختراع در سامانه تعریف نشده باشد یک نمونه از استعلام اختراع در اینترنت قرار گرفته که از روش گزینه پیگیری اظهارنامه و خلاصه پرونده قابل دیدن میباشد. متقاضی آن را به شکل  فیزیکی و به انضمام یک برگه  از ضمائم اظهارنامه به متولی بررسی تسلیم  خواهد کرد. بعد از دریافت پاسخ نامه استعلام آنرا هنگام انجام فرآیند  ثبت خواستار خواهد شد.

اگر چنانچه مرجع صلاحیتدار  بعد  از رسیدگی، اختراع را از منظر«جدید بودن – گام ابتکاری و کاربرد صنعتی»مورد تایید قرار دهد، مرجع ثبت در زمان ثبت اعلامیه «تصمیم مرجع ثبت مبنی بر اعطای گواهی نامه اختراع موضوع ماده 30  آئین نامه و همچنین مبلغ مورد نیاز ثبت » را در اینترنت گذاشته  که از راه  گزینه پیگیری اظهارنامه و چکیده پرونده قابلیت دیدن آن وجود دارد . درخواست کننده در مدت   30  روز از زمان  اعلامیه نسبت به پرداخت هزینه مبادرت ورزیده و با ورود به سامانه ثبت اختراع ، گزینه ثبت درخواست / برطرف کردن  اشکال  تصویر رسید هزینه پرداخت شده را فرستاده و به شکل حضوری جهت بقیه ی  اقدامات که صادر شدن آگهی میباشداقدام نمایند.شایان ذکر می باشد که  در صورتی که متقاضی  طی موعد مشخص بنا به ادله ی مشخص  توان  پرداخت هزینه فوق را نداشته باشد با بیان و ذکر دلایل و درخواست تمدید مهلت قادر است یک بار خواستار  تمدید مهلت گردد.

محتویات ومندرجات اظهارنامه ثبت اختراع

بنا بر آیین نامه  اجرایی قانون ثبت اختراعات اظهارنامه ثبت اختراع می بایست  در برگیرنده  مندرجات ذیل باشد:

1.اسم، شماره ملی، نشانی، کدپستی، تابعیت و سمت متقاضی و درصورتی که متقاضی شخص حقوقی است ذکر نام، نوع فعالیت، اقامتگاه، محل و شماره ثبت، تابعیت، مرکز اصلی و در صورت نیاز هرگونه شناسه دیگر آن الزامی است.

.2.اسم، شماره ملی، نشانی، کدپستی نماینده قانونی متقاضی درصورت وجود

3.اسم، اقامتگاه و کدپستی شخص یا اشخاصی که صلاحیت دریافت ابلاغ ها در ایران را دارند درصورتیکه متقاضی مقیم ایران نباشد.

4. اسم، نشانی و شغل مخترع درصورتیکه متقاضی شخص مخترع نباشد.

5. عنوان اختراع به نحوی که اختراع ادعایی را مشخص سازد و مشتمل بر کلماتی مثل «بهتر» و غیره نبوده و ترجیحاً بین 3 تا 10 کلمه باشد.

6. تاریخ، محل و شماره اظهارنامه ثبت اختراع یا گواهی نامه اختراع در خارج، درصورت درخواست حق تقدم.

7. اطلاعات مرتبط  با اظهارنامه اصلی درصورت تکمیلی بودن اختراع.

8. تعداد صفحات توصیف، ادعا، خلاصه توصیف اختراع و نقشه ها،

9. مشخص کردن طبقه ثبت اختراع برمبنای طبقه بندی بین المللی اختراعات

سئوالات متداول ثبت اختراع

پرداخت هزینه اظهارنامه ثبت اختراع چطور صورت میپذیرد؟

جهت اظهارنامه هایی که مالکان ایرانی تسلیم می نمایند ،درچهارمین مرحله  ثبت اظهارنامه الکترونیکی، هزینه  به واسطه ی خود  سیستم حساب میشود  و تنها  از همین راه ، پرداخت میسر میباشد.

در باره ی  متقاضیانی که غیر ایرانی هستند در اجـرای قوانین  کنوانسیون پـاریس ، تقـاضـاهـای خـود را به شکل مستقیم به  مرجع ثبت (اداره ثبت اختراعات اداره کل مالکیت صنعتی) تسلیم میکنند ،در اینجا باید به جدول هزینه ها رجوع کرده و می بایست معادل ارزی مبلغ ریالی مشخص شده را به بانک ملی پرداخت نمایند.

جهت برطرف کردن  اخطار رفع نقص ثبت اختراع چکار باید انجام دهیم؟

متقاضی ثبت اختراع از زمان دریافت پیامک 30 روز فرصت دارد تا جهت ادیت و کامل کردن اظهارنامه و ضمائم آن به صورت زیر عمل کند:

سایت ادراه مالکیت صنعتی -----»خدمات الکترونیک--------»اداره ثبت اختراعات-------»ثبت انواع درخواست.

وارد نمودن شماره اظهارنامه و رمز شخصی--------»انتخاب "درخواست رفع نقص-قسمت موضوع درخواست.

 تکمیل متن نامه بر اساس موارد رفع نقص در ابلاغیه و وارد نمودن شماره ابلاغیه در فیلد مربوطه-------»ادامه ثبت

 بازبینی و تایید اطلاعات-------»دریافت شماره مکانیزه.

جهت پیگیری پرونده وکسب آگاهی از پروسه ی به انجام رساندن  کار اظهارنامه ثبت اختراع احتیاجی به مراجعه حضوری میباشد ؟

 متقاضیان قادرند با ورود به سامانه ثبت اختراع و دیدن چکیده ی پرونده، از اوضاع پرونده خود اطلاع حاصل نمایند نیازی به مراجعه ی حضوریشان نیست.درحالت نیاز مراتب از راه اس ام اس یا ابلاغیه اطلاع رسانی میگردد.

چه اقداماتی جهت دریافت واخذ گواهی نامه ثبت اختراع نیاز است   ؟

بعد از اینکه آگهی ثبت اختراع در روزنامه رسمی کشور چاپ ومنتشر شد  متقاضیان می بایست با روزنامه رسمی که آگهی در آن به چاپ رسیده است وبعد از امضاءدفاتر ثبتی جهت اخذ ورقه ثبت اختراع عمل نمایند.

در شرایطی که متقاضی و مالکین ثبت اختراع بیش از یک نفر باشند ،بایستی  همگی جهت  امضا دفاتر در اداره مالکیت صنعتی حضور به عمل برسانند.درغیر اینصورت باید به یک نفر وکالت محضری دهند که در آن به دریافت گواهی نامه ثبت اختراع متقاضیان اشاره شده باشد.

چه اقداماتی بعد ازکسب پاسخ ازمرکز دارای صلاحیت لازم است که انجام پذیرد؟

پاسخ استعلام را از سایت، قسمت ثبت انواع درخواست اختراع برای اداره ثبت اختراعات ارسال نموده و بعداز آن با  2 نسخه از کلیه ی  مدارک ارسالی به اداره ثبت اختراعات مراجعت حضوری نماید.

روش پرداخت اقساط ثبت اختراع از سایت چطور است؟

1.مراجعه حضوری برای  به روز رسانی پرونده در زمینه ی اقساط پرداخت شده و همینطور اخذ شماره اظهارنامه و رمز اینترنتی

2.ورود به سایت و انتخاب گزینه ثبت اختراع انواع درخواست

3.تکمیل متن درخواست نامه ای خطاب به اداره در خصوص پرداخت قسط مورد نظر

4.کلیک بر روی دکمه" ادامه ثبت اختراع"

5.بازبینی اطلاعات و تایید اطلاعات

6.پرداخت هزینه و دریافت شماره مکانیزه

نکته: شایان توجه میباشد که  با هر بار پرداخت، امکان پرداخت یک قسط فراهم شده است.

 یکی از مالکین، دانشگاه است، اظهارنامه ثبت اختراع به چه شکلی باید تکمیل بشود؟

با ورود اطلاعات مرتبط به دانشگاه در قسمت مالکین، در قسمت نماینده قانونی، نوع نماینده قانونی را "وکیل رسمی" تعیین میکنیم و مشخصات شخص معرفی شده از جانب دانشگاه را در آن قسمت وارد کرده و در بخش ضمائم معرفی نامه ای از جانب دانشگاه  را به عنوان "وکالتنامه دارای اعتبار برای شخص مورد نظر" پیوست میکنیم. ضمنا در زمینه ی روزنامه تاسیس هم، مجوز تاسیس دانشگاه را الصاق میکنیم.

زمانی که با پیغام"دریافت کننده ابلاغ الزاما می بایست مقیم ایران باشد."مواجه شدیم چه کاری باید انجام دهیم؟

ترجیحا در صفحه مالکین، نشانی محل سکونت  همه مالکان را دوباره  وارد کرده و بعد از آن گزینه ثبت اطلاعات و بعد از آن گزینه ثبت موقت را انتخاب کنید.

در پایان لازم به ذکر است که اعلام نماییم از اینکه مطالب سایت ما را جهت مطالعه خود انتخاب نموده اید سپاس گذار هستیم و امیدواریم که توانسته باشیم کاری کوچک برای شما عزیزان در جهت نیل به اهدافتان برداشته باشیم.

در صورت نیاز به هر گونه مشاوره تخصصی در حوزه خدمات ثبتی و ادار ی در مجتمع ثبت شرکت ایلیا کارشناسان و مشاوران مجرب این مجموعه اماده پاسخگویی به شما عزیزان به صورت رایگان می باشند.